Willem Kloos

Ik ben een God
in het diepst van mijn gedachten

Danielle Dierckx – Foto: Jonathan Ramael

Het citaat

Aanvankelijk was er op Linkeroever geen Willem Klooslaan maar een Willem Kloosplein, namelijk het pleintje achter het ventilatiegebouw van de Waaslandtunnel. In 1979 werd dat omgedoopt tot het Imalsoplein en de Nederlandse dichter verhuisde naar de riante verkaveling ten westen van de Vermeylenlaan. De Willem Klooslaan is nu vooral bekend door de befaamde oogkliniek van dokter Goes.

De in Amsterdam geboren Willem Kloos (1859-1938) was in zijn tijd een grote vernieuwer en fervent aanhanger van het begrip ‘Kunst om de kunst’ (l’art pour l’art). Voor hem moest poëzie de allerindividueelste expressie van de allerindividueelste emotie zijn. Hij was de voorman van de Tachtigers, die de heropbloei in 1880 van de Nederlandse literatuur inluidden. Samen o.m. met Frederik van Eeden stichtte hij het tijdschrift De nieuwe gids waarvan hij tot zijn overlijden redactiesecretaris zou blijven.

Vanaf zijn dertigste leefde Willem Kloos als een verlopen bohémien en raakte hij aan de drank. Zijn sonnetten ademden in die periode een diepe melancholie uit. Het besef dat anderen hem voorbijstreefden en ook maatschappelijk hogerop geraakten, uitte zich in een rancune die zich pathologisch manifesteerde in zijn Scheld-sonnetten.

Zijn kritieken werden breedsprakerig en zelfoverschatting was hem niet vreemd. Toen er geruchten gingen over zijn homofiele aanleg werd zijn morele integriteit een punt van discussie. Toch wordt nu algemeen erkend dat Willem Kloos vooral tussen zijn 20ste en 30ste levensjaar een baanbrekende rol speelde in de Nederlandse literatuur.

Het gekozen citaat, de beginregel van Sonnet V, lokte bij het verschijnen ervan in 1894 een heftige polemiek uit. Sommigen noemden het zelfs godslasterlijk. Maar Kloos had ‘een God’ geschreven en niet ‘God’. Hij wou vooral aangeven dat de dichter een autonome schepper is en almachtig troont in zijn gedachtewereld. Nu wekt de zin nog nauwelijks weerstand op.​

Geschreven door Hugo De Ridder

Informatie

UIT
Sonnet V

LOCATIE
Willem Klooslaan,
kruispunt met Le Corbusierlaan

MATERIAAL
Brons

GEPLAATST
2006

Boek

BEKENDE ANTWERPENAAR
Danielle Dierckx
Algemeen coördinator volksschouwburg
De Roma in Borgerhout

Benieuwd?
Lees de tekst van Danielle Dierckx
in het boek ‘Citaat op Straat’.

Het boek Citaat op Straat

Deze website maakt gebruik van cookies. Door verder te gaan, aanvaardt u het gebruik van cookies.